Nitekim tarih boyunca, uzlaşmaz toplumlardaki kültürel gelişme egemen kesimlerin kendi çıkarlarıyla uygunluk içinde olmuştur; çünkü toplumda maddi güce sahip kesim, manevi güce de sahip olmuştur; bir başka deyişle, maddi kültürü oluşturan maddi üretim araçlarına egemenlik, daha önce de...

  Birincisi, burjuvazinin kültürü derken, bu salt burjuva kesimin değil, ama ona bağlı kesimlerle de birlikte olan, sözgelişi, toprak ağalarının, din adamlarının, yani, egemen kesimi oluşturan bütün zümrelerin kültürü olarak anlaşılmalıdır; emekçi kitlelerin kültürü derken de, bunu salt...

Hiç kuşkusuz, burada da, aslında egemen burjuva kültürünün kitlelerin kültürünü kendi içinde eritme, kendi değerlerine bağımlı kılma amacını görmekteyiz; öyle ki, pratikte bu görüş (sözgelişi, Andre Malraux'nun denediği şekilde), modern burjuva sanatına «kitlesellik» kazandırılması olarak...

Böylelikle, uluslararası ölçekte maddi üretime egemen olan gelişmiş ülkeler, uluslararası ölçekteki manevi kültüre de egemen olmuşlar; başka ulusların kültürlerini baskı altında tuttukları kadar, gelişmelerini de önleyecek ve yozlaştıracak şekilde «kitle kültürü»nü uygulamaya geçmişlerdir. ...

  KÜLTÜR VE TOPLUMSAL GELİŞME Kültür, hiç kuşkusuz, toplumsal bir olgu olarak, yukarda da değindiğimiz gibi, toplumun genel nesnel gelişme yasaları uyarınca bir gelişme gösterir, bu nedenle de toplumdaki üretim tarzına sıkı sıkıya bağlıdırlar. İnsanoğlu toplumunun gelişmesiyle birlikte ortaya...

  Burada, ülkemizdeki değerlendirmelere bakarak saptayacağımız ilk olgu şu. Burada, alıntıladığımız iki kişi de, bizde kaldırılması ya da işlevinin en aza indirilmesi gerektiğine inanılan Kültür Bakanlığı'nın başında bulunan kişiler.   O halde, nasıl oluyor bu? Çünkü Batı Avrupa ülkelerinde...

Örneğin metafizik, agnostik ya da eklektik bir şekilde idealistçe mi, yoksa diyalektik maddeci bir şekilde mi?   Üçüncü nokta ise şu: Hiç kuşkusuz, gerek kuramsal-bilgisel, gerekse pratik-siyasal açıdan, manevi kültürün, bağlı olduğu toplumsal kesimin fikir ve değer sistemiyle dolayımsın bir...

Öte yandan, kültürel gelişme, görece özerkliği içinde, kendi itici gücü olan toplumsal kesimin çıkarlarıyla uygunluk içinde, tarihte, «ilerici» ya da «gerici» bir nitelik gösterebilir.   Örneğin, feodal üretim tarzının ortadan kaldırılmasıyla bağıntılı olarak aristokrasiye karşı verdiği...

  Sanatsal yaşama devletçiliğin aşınması aşamasında ilk sahip çıkan toplumsal-ekonomik kesimse küçük işletmecilik olmuştur.   Küçük dükkân sahipliği şeklinde tanımlayabileceğimiz bu toplumsal kesim, (örneğin, özel tiyatrolar, sanat galerileri ve yayıncılık yoluyla) sanatsal yaşama yön...